Gospodarka zasobami mieszkaniowymi – definicje

W niniejszej pracy magisterskiej przedstawiając definicje i pojęcia  związane z dziedziną gospodarki mieszkaniowej pragnę zacząć od najistotniejszej definicji – definicji mieszkania.

Pierwszymi ludzkimi schroniskami były naturalne jaskinie. Chroniły one ludzi przed ujemnymi wpływami klimatu, jednak nie wszędzie występowały i musiano myśleć o sztucznych schronieniach z materiałów, jakie najłatwiej można było wówczas zdobyć – z drzewa i gliny. Budowle te jednak były nietrwałe. Zmusiło to ludzkość do poszukiwania coraz lepszych rozwiązań[1]. Można, więc stwierdzić, że na rozwój mieszkalnictwa wpłynęły warunki klimatyczne – to potrzeba doprowa-dziła do ukształtowania się przez wieki coraz lepiej wyposażonego mieszkania.

Należy też podkreślić, jak ważną rolę odgrywa mieszkanie w życiu człowieka. Mieszkanie w istotny sposób wpływa na kształtowanie się środowiska społecznego, a zwłaszcza podstawowej komórki społecznej – rodziny jest, bowiem nieodzownym warunkiem jej założenia i rozwoju. Mieszkanie dostosowane pod względem wielkości, układu i cech jakościowych do potrzeb powinno stwarzać warunki rozwoju tych elementów, które mają znaczenie integrujące w życiu rodziny, a jednocześnie zapewnić mieszkańcom pewien stopień intymności i możliwości izolacji[2].

Współcześnie mieszkanie definiuje się jako wydzielony trwałymi ścianami, w obrębie budynku, zespół izb lub jedną izbę łącznie z pomieszczeniami pomocniczymi, niezależnie od tego, czy są zamieszkiwane na podstawie jednego lub więcej niż jednego tytułu prawnego. Każde mieszkanie powinno mieć niezależne wejście prowadzące z klatki schodowej, z ogólnego korytarza, wspólnej sieni bądź bezpośrednio z podwórza, ogrodu lub ulicy[3].

W niniejszej pracy w celu przedstawienia problemu będę posługiwać się szeregiem pojęć, które również należy zdefiniować:

Izba – jest to pomieszczenie oddzielone od innych pomieszczeń w mieszkaniu stałymi ścianami, sięgającymi od podłogi do sufitu, z bezpośrednim oświetleniem dziennym o powierzchni nie mniejszej niż 4 m2.

Pomieszczenie pomocnicze – zaliczamy tu przedpokój (sień), hol, łazienkę, ustęp, spiżarnię, werandę, itp.

Kuchnia – jest to izba przeznaczona do przygotowywania posiłków, wyposażona
w piec kuchenny – węglowy, gazowy lub elektryczny.

Powierzchnia użytkowa mieszkania – jest sumą powierzchni wszystkich pokoi, kuchni, przedpokoju (sieni), łazienki, ustępu, spiżarni, komory wiejskiej, obudowanego ganku i werandy i innych pomieszczeń rozmaicie nazywanych znajdujących się w obrębie mieszkania konstrukcyjnego.

Powierzchnia mieszkalna – jest to suma powierzchni użytkowej pokoi.

Zasoby mieszkaniowe określa się jako suma indywidualnych jednostek mieszkaniowych, czyli postać zbiorcza[4].

Mieszkanie wyposażone w wodociąg to takie, w którym znajduje się kran z bieżącą wodą.

Mieszkanie uznaje się za wyposażone w kanalizację, jeżeli w jego obrysie konstrukcyjnym znajduje się instalacja umożliwiająca odprowadzenie nieczystości
i zużytej wody lub tylko zużytej wody do sieci, szamba lub bezpośrednio do cieków wodnych, wód powierzchniowych, pól osadowych.

Ustęp spłukiwany – to urządzenie sanitarne wspomagane bieżącą wodą, a zatem powiązane z instalacją wodociągową. Nie ma tu znaczenia czy WC jest
w oddzielnym pomieszczeniu czy w łazience.

Łazienka – jest to pomieszczenie przeznaczone na wannę lub prysznic, wyposażone w instalację do odprowadzania nieczystości lub tylko zużytej wody.

Ciepła woda bieżąca – może być wytwarzana w mieszkaniu (za pomocą podgrzewaczy elektrycznych i gazowych, bojlerów elektrycznych i kotłowych) lub poza mieszkaniem (elektrociepłowni).

Gaz – mieszkania mogą być wyposażone w instalacje gazownicze z układu sieciowego systemu zaopatrzenia w gaz ziemny lub koksowniczy lub w gaz płynny propan-butan w butlach.

Centralne ogrzewanie – to każda instalacja doprowadzająca ciepło z centralnego źródła jej wytwarzania do pomieszczeń w mieszkaniu. Nośnikiem ciepła może być gorąca woda, para wodna lub powietrze.

Gospodarkę mieszkaniową określa się jako funkcję zarządu, eksploatacji
i technicznego utrzymania zasobów. Do gospodarki mieszkaniowej zalicza się:

  • budownictwo mieszkaniowe,
  • eksploatację i techniczne utrzymanie oraz zarząd istniejącymi zasobami,
  • dyspozycję i najem mieszkań,
  • obrót nieruchomościami mieszkaniowymi.

Gospodarka mieszkaniowa obejmuje, więc całość działalności administracyjnej, gospodarczej i techniczno-gospodarczej mającej na celu zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, a przede wszystkim produkcję, eksploatację i rozdział mieszkań[5].

Pojęcie gospodarki mieszkaniowej jest ściśle związane z polityką mieszkaniową. Najogólniej można przyjąć, że polityka mieszkaniowa to dążenie i usiłowanie rozwiązania problemu mieszkaniowego[6].

Andrzej Andrzejewski definiuje politykę mieszkaniową jako „dyscyplinę naukową, która bada stosunki mieszkaniowe i prawidłowości w nich występujące, a następnie na tej podstawie wskazuje cele oraz określa metody działania w zakresie zaspokojenia potrzeb i poprawy warunków mieszkaniowych”[7].

[1] Encyklopedia Powszechna, Wydawnictwo Kurpisz, Poznań 1995 r.

[2] Andrzejewski A. Polityka mieszkaniowa Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 1987 r. s. 20

[3] Zapart J. Polityka mieszkaniowa w Polsce. Zarys przemian. Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław 1999 r. s. 19

[4] Andrzejewski A. Polityka mieszkaniowa, Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 1987 r. s. 28

[5] Andrzejewski  A. Polityka mieszkaniowa, Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 1987 r.

[6] Encyklopedia Powszechna, Wydawnictwo Kurpisz, Poznań 1995 r.

[7] Andrzejewski A. Polityka mieszkaniowa, Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 1987 r.

Reklamy

Biuletyn Informacji Publicznej

Prawo dostępu do informacji publicznej zostało skonkretyzowane w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej42. Artykuł 1 punkt 1 podaje: „każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie w niej określonych”. Prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu (z zastrzeżeniem, iż prawo to podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, również ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.). Ustawa nakłada obowiązek publikacji „w postaci ujednoliconego systemu stron w sieci teleinformatycznej”43 m.in. na: organy władzy publicznej, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Oznacza to, że zobowiązane do publikowania informacji są również gminy i powiaty.

  • Rodzaje udostępnianych treści i wytyczne projektowe

Udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o: polityce wewnętrznej i zagranicznej, w tym o zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej, projektowaniu aktów normatywnych, programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań. Władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne powinny udostępnić informacje na swój temat, w szczególności o: statusie prawnym lub formie prawnej, organizacji, przedmiocie działalności i kompetencjach, organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach, strukturze własnościowej podmiotów (o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3-5 ustawy, dotyczy także samorządu terytorialnego), majątku, którym dysponują. Te same podmioty powinny udostępnić informacje o zasadach funkcjonowania: trybu działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, trybu działania państwowych osób prawnych i osób prawnych samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej          i pozabudżetowej, sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych, sposobu przyjmowania i załatwiania spraw, oraz stanu przyjmowanych [1] [2]

spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania. Obywatel powinien móc zapoznać się z prowadzonymi rejestrami, ewidencjami i archiwami oraz sposobami i zasadami udostępniania danych w nich zawartych.  Udostępnieniu podlega również informacja publiczna o danych

publicznych, w tym: treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności: treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających. Udostępnieniu podlega również informacja publiczna o majątku publicznym, w tym o: majątku Skarbu Państwa i państwowych osób prawnych, innych prawach majątkowych przysługujących państwu i jego długach, majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego44.

W celu powszechnego udostępniania informacji publicznej tworzy się urzędowy publikator teleinformatyczny – Biuletyn Informacji Publicznej, który jest stroną internetową. Struktura strony głównej Biuletynu, standardy struktury stron podmiotowych a także zakres i tryb przekazywania informacji, oraz standardy zabezpieczania treści informacji publicznych udostępnianych w Biuletynie Informacji Publicznej zostały określone w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 2002 r. w sprawie Biuletynu InformacjiPublicznej45.

 BIULETYN INFORMACJI PUBLICZNEJ
• Prezydent RP • Obywatel RP i jego rodzina
•  Organy Władzy Ustawodawczej

•  Organy władzy wykonawczej administarcji rządowej

– Jednostki samorządu terytonalnego

•   Cudzoziemcy

•   Niepełnosprawni

•   Emeryci i renciści

■ Młodzież

•  Podmioty reprezentujące

Skarb Państwa

•  Podmioty o dominującym znaczeniu Skarbu Państwa

•   Pomoc społeczna

a Edukacja

•   Praca

• Organy odwoławcze a Zdrowie
* Partie polityczne a Mieszkania i budownictwo
• Związki zawodowe a Kultura i turystyka
• Organy samorządów zawodowych a środowisko
a Bezpieczeństwo

• Podatki

Rysunek 4 – 1 Biuletyn Informacji Publiczne

Biuletyn Informacji Publicznej składa się ze strony głównej, którą zgodnie z ustawą tworzy Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz ze stron podmiotowych tworzonych m.in. przez organy władzy publicznej, związki zawodowe, partie polityczne. Z przepisów tych wynika, że strony Biuletynu różnych podmiotów będą tworzone w formie odrębnych serwisów. Jeżeli podmiot zobowiązany do tworzenia BIP ma już własny serwis internetowy, Biuletyn można wydzielić z tego serwisu poprzez umieszczenie na stronie głównej przycisku ekranowego umożliwiającego wejście do BIP. Na stronach BIP umieszcza się odnośniki umożliwiające dostęp do strony głównej Biuletynu oraz do stron innych podmiotów. Rozporządzenie wymaga, by podmioty wyznaczały pracowników odpowiedzialnych za przekazywanie ministrowi informacji niezbędnych do zamieszczenia na stronie głównej, a także za zmianę treści udostępnianych informacji[5]. Okazuje się więc, że obowiązek tworzenia Biuletynu zostaje przeniesiony na podmioty zobowiązane do publikowania informacji. Zawartość głównej strony Biuletynu ogranicza się w praktyce do odnośników do innych stron, przyjmując formę swoistego katalogu (czyli menu podmiotowego, jak podaje rozporządzenie: „wykaz podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy, zobowiązanych do udostępniania informacji publicznych w Biuletynie”). Obok menu podmiotowego, zostało również zdefiniowane menu przedmiotowe, jako „wykaz grup tematycznych, w które są zestawione informacje publiczne udostępniane w Biuletynie, na podstawie ustawy lub ustaw szczególnych”. Nie sprecyzowano jednak, jakie konkretnie mają to być informacje.

Rozporządzenie zawiera również wytyczne, dotyczące pracy projektanta serwisu. Podmiotowa strona Biuletynu zawierać powinna:

  • logo (znak graficzny) Biuletynu
  • imię i nazwisko, adres, numer telefonu, numer faksu i adres e-mail osób redagujących podmiotową stronę Biuletynu
  • instrukcję korzystania z podmiotowej strony Biuletynu,
  • menu przedmiotowe – wykaz grup tematycznych, w które są zestawione informacje publiczne udostępniane w Biuletynie, na podstawie ustawy lub ustaw szczególnych
  • informacj ę o liczbie odwiedzin podmiotowej strony Biuletynu,
  • rejestr zmian treści informacji publicznych zawartych na podmiotowych stronach Biuletynu, ze wskazaniem daty, od której zmiany te obowiązuj ą
  • informację dotyczącą sposobu dostępu do informacji publicznych będących w posiadaniu podmiotu tworzącego podmiotową stronę Biuletynu, a nieudostępnionych w Biuletynie
  • moduł wyszukujący.
• Obowiązujące terminy wdrożenia Biuletynu

Przewidująca powołanie Biuletynu ustawa o dostępie do informacji publicznej obowiązuje od 1 stycznia 2003r, jednak na uruchomienie BIP przewidziała znacznie dłuższy okres. Odbędzie się to w kilku etapach. Pierwszy zakończy się 1 lipca 2003 r. Od tego dnia organa władzy, jednostki samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące skarb państwa lub z dominującym znaczeniem skarbu państwa, a także partie polityczne, związki zawodowe udostępnią za pośrednictwem BIP przede wszystkim informacje o sobie, tzn. swym statusie i formie prawnej, zadaniach, kompetencjach, organach i osobach sprawujących w nich funkcje, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw itp.

Od 1 stycznia 2004 r. pojawią się w nim m.in. informacje o stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania. W całości BIP ma zostać uruchomiony 1 stycznia 2005 r., a więc po trzech latach od wejścia ustawy w życie. Znajdą się w nim wówczas m.in. także informacje o maj ątku skarbu państwa, jednostek samorządu terytorialnego, państwowych osób prawnych itp. To czy uda się zachować terminy nie jest przesądzone. Wiele gmin, szczególnie tych małych, jest zdezorientowanych[6]. Jak się okazuje, koszty wdrożenia nie są małe, co dla ubogich samorządów może być sporą przeszkodą. Wynika to głównie z założeń rozporządzenia, które wszystkie prace związane z wdrożeniem Biuletynu pozostawia w gestii odpowiedzialnej za to jednostki. Poza tym, ustawa nie precyzuje sankcji dla podmiotów, które nie przekażą (wdrożą) informacji do Biuletynu.

  • Wady i zalety Biuletynu

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nakłada na podmioty zobowiązane sporo obowiązków, czasami trudnych do spełnienia. Wiele pojęć nie zostało sprecyzowanych, co tak naprawdę ustawodawca ma na myśli.

Na podmiotowej stronie Biuletynu powinna istnieć możliwość prowadzenia dziennika (pojęcie to nie zostało sprecyzowane w żaden sposób, można się domyślać, że chodzi o tzw. logi systemowe serwera na którym znajduje się Biuletyn), w których odnotowują zmiany w treści informacji publicznych udostępnianych w Biuletynie oraz próby dokonywania takich zmian przez osoby nieuprawnione. Powinna istnieć możliwość nadania wewnętrznego identyfikatora
oraz wewnętrznego hasła dostępu do modułu administracyjnego dla osoby wyznaczonej. Osoby posiadające uprawnienia administratorów podmiotowych stron Biuletynu dokonują bieżącej, nie rzadziej niż co 24 godziny, kontroli dzienników. Zatem należy przez to rozumieć, iż przeglądają oni codziennie logi systemowe. Ministrowi właściwemu do spraw administracji publicznej należy przekazywać informacje o liczbie odwiedzin podmiotowej strony Biuletynu. Nie zostało jednak sprecyzowane, w jaki sposób ma to być czynione. Z logów systemowych można wyciągnąć tego typu informację, ale wymaga to sporej wiedzy informatycznej i skorzystania z narzędzi analizujących. W tej chwili nie ma jednolitych, międzynarodowych standardów budowania statystyk. Rozporządzenie w żaden sposób nie definiuje, który z istniejących mechanizmów należy wybrać. Jest to jednak warunek niezbędny, aby informacja o liczbie odwiedzaj ących miała jakąkolwiek wartość i umożliwiona była porównywalność z innymi danymi.

Prace administracyjne przy stronach Biuletynu obejmują również tworzenie kopii bezpieczeństwa na odrębnych nośnikach. Rozporządzenie nie wyjaśnia jak długo należy przechowywać kopie bezpieczeństwa. Mówi o kopiowaniu systematycznym, i na odrębne nośniki – zatem prawdopodobnie należy to rozumieć jako zbieranie danych dzień po dniu i przechowywanie bez ograniczenia czasowego. Wiąże się to oczywiście z kosztami dla podmiotów prowadzących podmiotowe strony Biuletynu. Są to koszty nośników (codziennie odrębny nośnik) oraz kosztach związanych z wynagrodzeniem administratora, tudzież szkolenia[7].

Odrębnym kosztem jest serwer (komputer, w którym fizycznie znajduje się treść Biuletynu, połączony i udostępniony w sieci Internet). Rozporządzenie nakłada dodatkowo obowiązek posiadania serwera zastępczego na wszystkie podmioty prowadzące strony Biuletynu. Serwer zastępczy przejmuje funkcje serwera głównego w przypadku awarii serwera strony głównej lub podmiotowej strony Biuletynu. Wymaga to dość skomplikowanych mechanizmów monitorowania pracy serwera, jeśli przejęcie funkcji ma się odbyć automatycznie[8]. Rozporządzenie nie wspomina jednak nic o łączach, przez jakie podłączony jest serwer do sieci Internet. Jakość łączy ma znacznie większą wagę, niż posiadanie serwera zastępczego, bo to one w dużej mierze decydują o nieprzerwanej osiągalności serwisu dla odwiedzających. Na rynku usług internetowych pojawiają się oferty niezależnych firm, które oferuj ą utrzymanie stron internetowych Biuletynu na swoich serwerach. Kierując się wytycznymi rozporządzenia należałoby wybierać tylko tych usługodawców, którzy oferują serwer zastępczy, pomijając kwestie łącza i łączy zastępczych, co z praktycznego punktu widzenia jest niewłaściwe. Bardzo trudne technicznie jest również sprawdzenie automatycznego przejęcia funkcji przez drugi serwer. W przypadku awarii serwera podmiotowej strony Biuletynu, odwiedzający podmiotową stronę Biuletynu ma być informowany o chwilowym zablokowaniu połączeń z tą stroną. Czas ten nie może być dłuższy niż 24 godziny. Rozporządzenie nie precyzuje jednak, jak to ma być zrealizowane. Serwer, który uległ awarii, nie jest w stanie prezentować informacji.

Rozporządzenie przewiduje, że podmiot zobowiązany może nie dysponować swoim własnym serwerem i wtedy może wydzierżawić powierzchnię na serwerze u jakiegoś dostawcy. Nie zostało jednak zaznaczone, czy podmioty mogą wydzierżawić przestrzeń dyskową, czy też całą maszynę (komputer), czy serwer zapasowy również może być wydzierżawiony, czy powinna być to fizyczna maszyna, czy może to być serwer wirtualny. Aby uniknąć ogromnych kosztów, należałoby przyjąć, że dopuszczalna jest dzierżawa miejsca na już istniejącym serwerze.

Strona główna Biuletynu Informacji Publicznej rozczarowuje swoj ą ubogą formą. Ogranicza się ona do zbioru odnośników do stron przygotowywanych przez podmioty obowiązane. To na tych ostatnich będą ciążyły zasadnicze koszty wprowadzenia w życie idei dostępu obywateli do informacji wynikające z art. 61 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. Jest to największa wada ustawy. Udostępnienie informacji w Internecie jest bez wątpienia najtańszą formą publikacji. Jednak wprowadzanie dodatkowych obowiązków z tym związanych, często niejasno sprecyzowanych, generuje dodatkowe koszty.

Dostęp do infrastruktury teleinformatycznej w małych ośrodkach jest jeszcze dość ograniczony, co stanowi przeszkodę dla potencjalnych odbiorców treści publikowanych w Biuletynie. Z artykułu 10 ustawy wynika, że na wniosek osoby zainteresowanej udostępniana ma być tylko informacja, która nie została opublikowana w Biuletynie. Przepis ten zdaje się zakładać, że Internet trafił już pod dachy wszystkich polskich domów, co nie jest prawdą i jeszcze długo po 1 lipca 2003 roku nie będzie.

Zaletą ustawy i rozporządzenie jest fakt, że próbuje ona uporządkować i zgromadzić informację publiczną w jednym miejscu. Sukces przedsięwzięcia zależy jednak od zaangażowania setek niezależnych podmiotów. Na pewno skorzystają też firmy oferujące usługi internetowe i projektowania serwisów. Nie można tego jednak uważać za cel ustawy.

Dostępność do informacji w serwisach samorządowych

Informacje zawarte w serwisie internetowym kierowane są do szerokiego grona osób. Można wydzielić kilka segmentów odbiorców, analogicznie do odbiorców szeroko rozumianych akcji promocyjnych regionu czy miasta: mieszkańcy i potencjalnych mieszkańcy, krajowi turyści, zagraniczni turyści, krajowi inwestorzy, inwestorzy z zagranicy[9]. W każdym segmencie, w szczególności w tych które dotyczą osób spoza miejscowości, niebagatelne znaczenie ma dostępność do informacji. Nie oznacza ona bynajmniej samego umieszczenia informacji w serwisie, ale potencjalną możliwość znalezienia i dotarcia do niej.

  • Drogi dotarcia do informacji w Internecie

Większość użytkowników Internetu (85%) używa go do poszukiwania rozwiązań, produktów i ofert[10]. Istnieją trzy drogi dotarcia do konkretnego serwisu internetowego przez użytkownika:

  • bezpośrednia nawigacja (direct navigation) – ktoś zna adres z innych materiałów promocyjnych, ma go w pamięci bądź dodanego do zakładki ulubione w przeglądarce internetowej;
  • odnośniki (web links) – odnośnik do serwisu z innych stron lub katalogów. Można zaliczyć tutaj również płatną reklamę w Internecie, której najpopularniejszym przedstawicielem jest baner reklamowy. W przypadku serwisów samorządowych duże znaczenie będzie miał odnośnik zawarty w Biuletynie Informacji Publicznej;
  • wyszukiwarki internetowe (search engines) – użytkownicy poszukuj ący informacji w Internecie używają narzędzi do przeszukiwania sieci, jakimi są wyszukiwarki (np. onet.pl,www.google.com). Przeszukiwania polegają na wpisywaniu słów lub fraz kluczowych. Jeżeli dla danego słowa serwis internetowy znajduje się wysoko w wynikach wyszukiwania, istnieje spora szansa, że zostanie odwiedzony[11].

Dla bezpośredniej nawigacji największe znaczenie ma domena (adres strony internetowej), pod jaką znajduje się serwis samorządowy oraz to, czy jest on również promowany w tradycyjnych materiałach. Najbardziej intuicyjny adres to: http://www.nazwamiejscowości.pl. Nie zawsze jednak jest on dostępny. Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa (NASK), czyli podmiot zarządzający rejestracją domen narodowych w Polsce, starała się prowadzić politykę polegającą na nie sprzedawania adresów kojarzonych z nazwą miejscowości osobom lub firmą prywatnym, stwarzając preferencje dla samorządów. Nie jest to jednak reguła. Inny problem to gminy o takich samych nazwach, najbardziej atrakcyjny adres będzie należał tylko do jednej z nich. Przy wyborze adresu należałoby również wziąć pod uwagę fakt, że nie można w nazwie domeny używać polskich znaków diakrytycznych. Istotnym dla zapamiętania jest również sposób przedstawienia w domenie nazw gmin składających się z dwóch wyrazów, np. gmina Koźmin Wielkopolski. Gdy główny adres domenowy jest już wybrany, dobrym zwyczajem jest, gdy wszystkie adresy poczty elektronicznej umieszczone są właśnie w tej domenie. Porządkuje to strukturę adresów osób pracujących w urzędzie i jednoznacznie identyfikuje je.

Dla serwisów samorządowych największe znaczenie ma odnośnik zawarty w Biuletynie Informacji Publicznej. Jeżeli informacja o stronie głównej Biuletynu będzie wystarczająco rozpowszechniona, może stać się on stroną startową dla poszukujących informacji o regionie. Jednak jest już mniej prawdopodobne, aby osoby szukające informacji o możliwościach wypoczynku w danej gminie używały Biuletynu, który w założeniach nie zawiera tego typu danych. Tym bardziej dotyczy to osób poszukujących informacji w innym języku niż polski. Tutaj pojawia się trzecia droga dotarcia – wyszukiwarki internetowe.

  • Rola wyszukiwarek internetowych i pułapki z nimi związane

Rola narzędzi przeszukujących Internet rośnie z roku na rok. Coraz więcej osób zaczyna codzienne korzystanie z Internetu od wejścia na jeden z popularnych serwisów z wyszukiwaniem. Co jednak ciekawe, ponad połowa (56,6%) użytkowników Internetu rezygnuje z poszukiwań dla danego słowa lub frazy po zapoznaniu się z pierwszymi dwiema planszami wyników[12]. Obrazuje to, jak duże znaczenie ma optymalizacja istniejącego serwisu po kątem wyszukiwarek internetowych[13]. Aby proces optymalizacji zakończył się sukcesem, nie można koncentrować się tylko na uzyskanych pozycjach. Podstawowa kwestia to dla jakich słów uzyskaliśmy tę pozycję. Pojawia się więc problem zbadania logiki przeszukiwania Internetu przez użytkowników. Jakie kombinacje słów kluczowych są używane dla poszukiwania informacji o: możliwości wypoczynku w regionie, atrakcjach turystycznych, ofertach inwestycyjnych, przetargach etc.? Niestety, dla języka polskiego nie ma dostępnych narzędzi służących do przeprowadzenia takowych badań. Należy więc kierować się intuicją lub skorzystać z rozwiązań międzynarodowych. Narzędzia międzynarodowe nie posiadają wystarczająco bogatej bazy w języku polskim, aby w pełni zawierzyć rezultatom badań. Pozostaje więc intuicja. Autor niniejszej pracy proponuje następujące słowa kluczowe, pod którymi potencjalnie użytkownicy Internetu będą szukać informacji o gminie:

  • pojedyncze słowa: nazwa gminy, nazwa powiatu, nazwa województwa np.: Koźmin, Wielkopolska;
  • frazy z nazwą gminy: ‘nazwa gminy + turystyka’, ‘nazwa gminy + oferty inwestycyjne’, ‘nazwa gminy + przetargi’ np.: ‘Koźmin przetargi’, ‘Koźmin oferty inwestycyjne’;
  • frazy z nazwą województwa: ‘nazwa województwa + turystyka’, ‘nazwa województwa + oferty inwestycyjne’ np.: ‘Wielkopolska + turystyka’, ‘Wielkopolska + oferty inwestycyjne’;

Wartość pozycji w wynikach wyszukiwania dla poszczególnych fraz jest różna. W przypadku podjęcia próby oceny dostępności informacji, należałoby wprowadzić wagi dla poszczególnych fraz. Większą wagę na pewno będzie miała fraza z nazwą województwa niż sama nazwa gminy (znacznie większa ilość potencjalnych przeszukiwań i większa konkurencja w wynikach prezentowanych przez wyszukiwarki).

Kolejny krok, to zbudowanie serwisu obcojęzycznego i optymalizacja strony pod kątem słów w obcym języku, np. angielskim. Dla wszystkich gmin posiadających w nazwie znaki diakrytyczne, pojawia się konieczność przygotowania optymalizacji z nawą gminy bez tych znaków. Użytkownik nie znający języka polskiego, który szuka w Internecie informacji o np. mieście Łodzi, nawet jeżeli zna poprawną nazwę miasta, to i tak nie jest w stanie wpisać ze swojego komputera słowa kluczowego Łódź, a jedynie Lodz.

Kluczowe znaczenie ma dobór fraz, pod jakimi zagraniczni turyści lub inwestorzy szukają potrzebnych im informacji. Zadanie jest tu o tyle ułatwione, że można skorzystać z narzędzi do sprawdzania popularności słów kluczowych[14]. Należy wystrzegać się pułapki polegającej na przetłumaczenia fraz polskich na język angielski na ‘zasadzie kalki’. Autor niniejszej pracy zauważył taki błąd w kilku serwisach wojewódzkich miast w Polsce, gdzie np. fraza ‘oferty inwestycyjne’ została przetłumaczona na ‘investments offers’ i konsekwentnie takie tłumaczenie jest używane w wersji angielskojęzycznej serwisu. Dla takiej frazy serwis również jest promowany w wyszukiwarkach międzynarodowych. Został więc popełniony typowy błąd, już na wstępnym etapie pracy, czyli doborze słów kluczowych, przekreślający celowość promocji w wyszukiwarkach. Korzystając z narzędzi typu Wordtracker można ustalić, że powinna być użyta fraza ‘investments opportunities’, zamiast niepoprawnej ‘investments offers’.

Ważne jest również określenie, jakie systemy wyszukiwawcze są najpopularniejsze i jakimi warto się interesować, a jakie można pominąć. Promując serwis tylko polskojęzyczny mogłoby się wydawać, że wystarczy ograniczyć się do polskich portali internetowych. Statystyki pokazują jednak, że dla wyszukiwań w języku polskim ponad 35% zapytań realizowanych jest przez międzynarodowe wyszukiwarki, co obrazuje Tabela 4-1 (wyszukiwarka Google i MSN Search).

Tabela 4-1. Udział wyszukiwarek w zapytaniach w języku polskim
Google 34.0%
Onet 31.2%
Wirtualna Polska 25.6%
Szukacz.pl 2.3%
MSN Search 2.1%
Interia 2.0%
Źródło: Gemius StatCentral, Kwiecień 2003

Wszystko to pokazuje, że proces udostępnienia informacji ma znacznie szerszy wymiar niż tylko samo umieszczenie informacji w serwisie internetowym. Dobre pozycje w wyszukiwarkach dla wybranych słów kluczowych mogą okazać się szansą dla przyciągnięcia inwestorów lub turystów, do których bardzo trudno byłoby dotrzeć tradycyjnymi metodami promocji. Nie zadbanie o dostępność informacji w Internecie stawia pod znakiem zapytania sens udostępnienia informacji w ogóle.

[1]   Dz. U. Nr 112 z 8 października 2001 r., poz. 1198 oraz Dz. U. Nr 153 z 20 września 2002 r., poz. 1271

[2]   Ibidem, art. 8.1.

[3]   Waglowski P., Biuletyn Informacji Publicznej. Wymagania w stosunku do instytucji korzystających ze środków publicznych, Warszawa 2003

[4]   Dz. U. Nr 67 z 5 czerwca 2002 r., poz. 619

[5]   Semprich Ż, Wystarczy kliknąć, „Rzeczpospolita” Nr 139 17.06.02

[6] Wkrótce wszystko o gminach w Internecie, 07-04-2003

[7]   Waglowski P., Biuletyn Informacji Publicznej… op.cit.

[8]   Ibidem

[9]   Odorowicz A., Promocja regionu na przykładzie Małopolski

[10] CyberAtlas staff, Companies Lack Sound Search Engine Strategies

[11] opracowanie własne na podstawie: Morrissey B., Search Guiding More Web Activity

[12] Greenspan R., Search Engine Usage Ranks High

[13] proces ten nazywany jest w języku polskim pozycjonowaniem lub optymalizacją. W opracowaniach w języku angielskim używa się sformułowania web positioning lub search engine optimization.

[14] Omówienie zasad działania wykracza poza ramy niniejszej pracy.

Analiza sytuacji i projekt działań promocyjnych gminy

ciąg dalszy pracy magisterskiej z poprzedniego miesiąca

Po przeprowadzeniu Analizy SWOT dla miasta nasuwają się następujące wnioski:

W Sopocie szanse przeważają nad zagrożeniami

Miasto posiada wiele mocnych stron i powinno je jak najlepiej wykorzystywać (także w procesie promowania miasta)

Najważniejsze słabe strony miasta, to brak współpracy miedzy poszczególnymi placów­kami sanatoryjnymi oraz strona internetowa, która raczej nie spełnia oczekiwań Internau­tów — turystów

Kuracjusze są zadowoleni z usług świadczonych w mieście, należy to bardziej uwypuklić, ponieważ mamy tu do czynienia z turystyka. W tym wypadku świadectwa innych osób są często „piórkiem”, które przechyla szalę na stronę Sopotu, jako miejsca, gdzie można spędzić urlop, leczyć się.

Skoro z obserwacji i badań wynika, że najwięcej osób dowiaduje się o sopockiej ofercie uzdrowiskowej z Internetu, trzeba zadbać o to medium.

Sopot kojarzy się głównie z Molo i ulicą Monte Casino. Następnie z Festiwalem Piosenki i Wyścigami Konnymi. Taką kolejność podają też respondenci w badaniu przeprowadzo­nym na potrzeby władz miasta. Z tych obiektów są też najbardziej dumni i chętnie poka­zali by je przyjezdnym.

Sopot jako uzdrowisko jest jeszcze tematem dość nowym, lecz według mieszkańców mia­sta tworzy pewne szanse na rozwój miasta.

Pomimo słabych stron i zagrożeń, z jakimi spotyka się miasto, Sopot posiada bardzo du­żo możliwości, aby efektywnie wypromować swoje walory przyrodnicze, turystyczne, kultu­ralne a przede wszystkim uzdrowiskowe.

Poniżej podany zostały proponowane działania, które będą miały na celu wypromowanie Sopotu jako uzdrowiska, czyli miejsca o zdrowym czystym klimacie. Sopotu, który nie koniecznie jest miejscem, gdzie można się leczyć, ale miastem w którym można wypoczywać, ponieważ ze względu na to, iż jest ono uzdrowiskiem zachowane tu są pewne standardy doty­czące czystości powietrza, gleby, wody itp. Poza tym Sopot jest miastem, gdzie w pełni moż­na oddać się życiu kulturalnemu, rozrywkowemu. Jest miejscem, gdzie można żyć, pracować, wypoczywać.

Należy pamiętać, że będzie to proces długotrwały, ponieważ zmiana lub weryfikacja wize­runku wymaga wielu zabiegów i zaangażowania wielu ludzi.

W przypadku niniejszej pracy przyjęto, że głównym inicjatorem tych działań będzie Sa­morząd Gminy.

W zależności od grupy docelowej, cele będą nieznacznie się różnić. Główny cel (tzw. mi­sja promocji) pozostanie zawsze taki sam.

Główny cel działań promocyjnych w Sopocie to:

Poinformowanie społeczeństwa o uzdrowiskowym, kulturalnym i rozrywkowym charakterze Sopotu

lub

Uaktualnienie obecnego wizerunku miasta o aspekt uzdrowiskowy.

Cele szczegółowe działań promocyjnych będą dotyczyć poszczególnych odbiorców tych działań. Wyglądają one następująco:

Miasto powinno być postrzegane przez otoczenie w następujący sposób:

Sopot ze względu na swój uzdrowiskowy charakter jest miastem czystym, zdrowym. Mia­stem w którym chce się mieszkać, pracować, bawić.

Sopot jest miastem przyjaznym dla inwestorów

Sopot jest miastem chętnie polecanym przez lekarzy, rehabilitantów, biura podróży swo­im klientom

Sopot to miasto, do którego kuracjusze i turyści chętnie wracają, a także miasto które po­lecają swoim znajomym.

Analiza sytuacji i projekt działań promocyjnych gminy Sopot

wstęp pracy magisterskiej

Gminy (w tym także miasta) ze względu na zaistniałą sytuację zmuszone zostały do weryfikacji swoich celów i sposobów ich realizacji. Dotyczy to zarówno produktu przez nie oferowanego jak sposobu informowania społeczeństwa o jego istnieniu.

Ustawa o samorządzie terytorialnym wyposażyła gminy w wiele instrumentów ekonomiczno-rynkowych, którymi gmina może oddziaływać na podmioty otoczenia. W ten sposób uzyskały one bardzo dużą samodzielność w podejmowaniu decyzji, ale także, co za tym idzie — odpowiedzialność. Odpowiedzialność za poziom życia w gminie, za dostęp do edukacji i jej jakość. Odpowiedzialność za rozwój inwestycji na terenie gminy, za poziom bezrobocia, itp.

Wiele z wyżej wymienionych czynników często zależy od zasobów jakimi dysponuje gmina. Jak się jednak coraz częściej okazuje, w obecnej sytuacji nie wystarczy już mieć jakiś „towar”. Należy jeszcze wiedzieć jak go sprzedać, jak poinformować potencjalnego klienta o jego istnieniu, jak wzbudzić w nim potrzebę, którą możemy zaspokoić. Ponadto, co zrobić, aby klient nie zaspokoił swojej potrzeby (np. skorzystania z usługi turystycznej) u konkurenta?

W roku 1999, gdy Sopot uzyskał statut uzdrowiska, pojawiły się nowe możliwości, nowe wyzwania, nowy (z prawnego punktu widzenia) produkt.

Powstaje więc pytanie, jak powiadomić społeczeństwo o tym fakcie? Jak sprawić, że ludzie zechcą przyjeżdżać, wypoczywać właśnie tu, a nie do jednego z innych nadmorskich kurortów? Jak sprawić, aby mieszkańcy byli dumni, że mieszkają właśnie w tym miejscu? Na te pytania próbuje odpowiedzieć niniejsza praca.

Celem tej pracy jest więc identyfikacja i analiza mocnych i słabych stron miasta, a następnie dobór najbardziej optymalnego dla niego planu działań promocyjnych.

Praca składa się z czterech rozdziałów. W pierwszym z nich przedstawiono problem marketingu terytorialnego, a w szczególności promocji na tak nietypowym rynku, jakim jest miasto.

Rozdział drugi, to próba identyfikacji miasta. Przedstawiono tu m.in. historię miasta, walory geograficzne, przyrodnicze i kulturowe. Rozdział ten pozwala bliżej poznać Sopot.

W rozdziale trzecim znajduje się m.in. analiza SWOT dla Sopotu, która jest punktem wyjścia do zaprojektowania dla niego planu działań promocyjnych.

Rozdział czwarty, to swego rodzaju projekt działań promocyjnych, które mają na celu zmianę, bądź uzupełnienie (o aspekt uzdrowiskowy) obecnego wizerunku miasta.

Pracę zakończono wnioskami.

Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

Celem funduszu jest przyczynianie się do korygowania podstawowych dysproporcji regionalnych we Wspólnocie poprzez niwelowanie różnic w poziomach rozwoju oraz zacofania regionu. Został on także rozciągnięty na najmniej uprzywilejowane obszary wiejskie. Fundusz wspomaga w szczególności[1]:

  • środowisko produkcyjne i konkurencyjne przedsiębiorstw,
  • badania naukowe i rozwój technologiczny,
  • inwestycje infrastrukturalne,
  • ochronę środowiska,
  • rozwój turystyki i inwestycji kulturalnych,
  • rozwój społeczeństwa informacyjnego,
  • współpracę przygraniczną.

Wynika stąd, że beneficjentami środków finansowych pochodzących z tego funduszu są głównie mali i średni przedsiębiorcy, instytucje otoczenia biznesu, instytucje pozarządowe, administracja rządowa oraz samorządy terytorialne, instytucje i jednostki badawczo-rozwojowe[2].

Uszczegółowienie siedmiu obszarów wsparcia finansowego z EFRR przedstawia się następująco:

W przypadku środowiska produkcyjnego i konkurencyjności przedsiębiorców, głównie małych i średnich, finansuje się i wspiera projekty inwestycyjne i doradcze dotyczące majątku trwałego (budynki, wyposażenie, zakup technologii), wartości niematerialnych i prawnych (licencje, patenty i inne); w przypadku projektów doradczych – doradztwo w zakresie planowania działalności, badań marketingowych, rozwoju eksportu, transportu, technologii itp.; w przypadku wsparcia przedsiębiorstw – wzmocnienie konkurencyjności danego regionu, poprawę środowiska, w którym funkcjonują te podmioty.

Odnośnie do badań naukowych i rozwoju technologicznego – środki funduszu mogą być przeznaczone, oprócz samych badań naukowych, na transfer technologii, udzielanie pomocy w procesie tworzenia wspólnych organizacji badawczo-rozwojowych skupiających przedsiębiorców oraz placówki naukowe. Fundusz ten można również wykorzystać do zakupu i wdrożenia nowych technologii oraz procesów i produktów innowacyjnych przedsiębiorstwa.

W przypadku inwestycji infrastrukturalnych można wyróżnić dwa kierunki inwestowania[3]:

  • tworzenie i rozwój transeuropejskich sieci w zakresie transportu, telekomunikacji oraz infrastruktury energetycznej; należy tu wymienić takie projekty, jak autostrady, sieci kolejowe i linie telekomunikacyjne, które łączą odległe od siebie regiony Wspólnoty,
  • projekty infrastrukturalne na poziomie lokalnym i regionalnym, których realizacja powinna prowadzić do odnowy upadających terenów gospodarczych. Obydwa kierunki inwestowania powinny uwzględniać ochronę środowiska przez budowę elektrowni wiatrowych i wodnych oraz oczyszczalni ścieków.

Odnośnie do rozwoju turystyki i inwestycji kulturalnych – środki funduszu zostają przeznaczone na ochronę dziedzictwa kulturowego i narodowego (pod warunkiem, że tworzą one nowe miejsca pracy), infrastrukturę turystyczną (np. komunikacja, noclegi, gastronomia), pomoc w zakresie odnowy, modernizacji i renowacji zabytków kultury i sztuki (kościoły, muzea, skanseny itp.) oraz konserwację zabytków przyrodniczych.

Odnośnie do rozwoju społeczeństwa informacyjnego – fundusz przekazuje środki zapewniające mieszkańcom wspieranych regionów dostęp do informacji oraz wiedzy za pośrednictwem internetu, różnego rodzaju technologii informatycznych (przekazywanie informacji na odległość).

Odnośnie do ochrony środowiska – można powiedzieć, że wiąże się to ze wszystkimi tematami finansowanymi przez fundusz, z którego mogą korzystać zarówno przedsiębiorcy, jak i osoby fizyczne.

Odnośnie do wspierania współpracy przygranicznej – zadaniem Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego jest wspieranie współpracy transgranicznej, międzyregionalnej i międzynarodowej.

[1] J. Uryga, W. Magielski, I. Bienias, Środki unijne…, op. cit., s. 15.

[2] M. Janus-Hibner, R. Pastusiak, Programy pomocowe…, op. cit., s. 36.

[3] J. Uryga, W. Magielski, I. Bienias, Środki unijne…, op. cit., s. 15.

Zadania Funduszy Strukturalnych

Fundusze strukturalne są najważniejszym instrumentem polityki strukturalnej Unii Europejskiej. Ich zadaniem jest wspieranie restrukturyzacji i modernizacji gospodarek krajów UE. Celem polityki strukturalnej jest zwiększenie spójności ekonomicznej i społecznej w Unii Europejskiej. Poprzez pomoc słabiej rozwiniętym regionom i sektorom gospodarek państw członkowskich dąży się do zmniejszenia różnic w poziomie rozwoju i w poziomie życia pomiędzy regionami UE. Polityka ta zgodnie z unijną zasadą subsydiarności jest jedynie uzupełnieniem działań podejmowanych na poziomie lokalnym, regionalnym lub krajowym. W skład Unii wchodzą regiony dobrze rozwinięte, takie jak: południowa Anglia, okolice Paryża czy Belgia oraz te, których poziom rozwoju znacznie odbiega od „średniej europejskiej”. Są nimi: Grecja, Irlandia, Hiszpania oraz „regiony ultraperyferyjne”.

Pierwszy etap, znany jako etap planowania, wymaga od państw członkowskich, w konsultacji z władzami lokalnymi i regionalnymi, przygotowania planów rozwoju, które określą warunki korzystania z pomocy funduszu strukturalnego, i gdy jest to właściwe, pokażą wpływ projektu na środowisko naturalne. Na podstawie tego, Komisja określa „Wspólnotowe struktury pomocy”. Za etap operacyjny odpowiadają władze narodowe, regionalne i lokalne. Etap końcowy pozwala na monitorowanie i ocenę programów i projektów i jeśli to konieczne, na ich modyfikację w świetle zebranych doświadczeń. Około 9% pomocy z funduszy strukturalnych jest zarezerwowana dla inicjatyw wytypowanych i administrowanych bezpośrednio przez Komisję.

Przystąpienie Grecji w 1981 roku oraz Portugalii i Hiszpanii w roku 1986 było wyzwaniem dla postanowień zawartych w Preambule do Traktatu Rzymskiego o „zmniejszeniu różnic istniejących pomiędzy różnymi regionami i zapóźnienia mniej faworyzowanych regionów”. Zarzucano również, że program dokończenia Jednolitego Rynku będzie ciągle zwiększał dalszą przewagę, jaką posiadają regiony położone w centrum w porównaniu z regionami peryferyjnymi. Zintegrowane Programy Śródziemnomorskie (ZPS) zostały powołane dla udzielenia szczególnej pomocy Grecji i rejonom śródziemnomorskim Francji i Włoch. W okresie pomiędzy 1987 i 1993 rokiem rozmiary funduszy strukturalnych zostały podwojone. Na spotkaniu Rady Europejskiej w Edynburgu w grudniu 1992 roku uzgodniono ponowne zdwojenie tych funduszy w latach 1994-9 (patrz Edynburska Inicjatywa Wzrostu). Traktat z Maastricht zmodyfikował rolę funduszy strukturalnych w poprawkach do Traktatu Rzymskiego (Artykuł 130 a-e) pod tytułem „Spójność gospodarcza i socjalna” i żądał utworzenia Funduszu Spójności przed 31 grudnia 1993 roku[1].

Chociaż fundusze strukturalne od czasu ich wprowadzenia znacznie wzrosły, w 1993 roku wyniosły zaledwie trzecią część procenta połączonych PKB państw członkowskich. Jak wykazał Raport MacDougalla w roku 1977, jest to stanowczo za mało w stosunku kwot potrzebnych do osiągnięcia znaczących wyników. W krajach będącymi największymi beneficjentami (Irlandia, Grecja i Portugalia) kwoty pochodzące z funduszy strukturalnych wynoszą około 5% ich PKB. W innych krajach, zwłaszcza we Włoszech, Hiszpanii i Zjednoczonym Królestwie, fundusze strukturalne miały wpływ na poszczególne regiony.

[1] T. Bainbridge, A. Teasdale, Leksykon Unii…, op. cit., s. 81.

Warunki oraz tryb finansowania rozwoju sportu z budżetu gminy

4 września 2014 r. przyjęta została UCHWAŁA NR LXII/1586/14 RADY MIEJSKIEJ WROCŁAWIA w sprawie określenia warunków oraz trybu finansowania rozwoju sportu na terenie Gminy Wrocław. Jej treść jest następująca:

,,Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r.poz. 594, z późn. zm.1)) w związku z art. 27 ust. 2 i art. 28 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2014 r. poz. 715) oraz art. 221 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 885, z późn. zm.2)) Rada Miejska Wrocławia uchwala, co następuje:

  • 1. Uchwała określa:
  • warunki i tryb finansowania zadania własnego polegającego na tworzeniu warunków, w tym organizacyjnych, sprzyjających rozwojowi sportu;
  • cel publiczny z zakresu sportu, który Gmina Wrocław zamierza osiągnąć.
  • 2. Celem publicznym z zakresu sportu, który Gmina Wrocław zamierza osiągnąć jest:
  • poprawa warunków uprawiania sportu w klubach sportowych;
  • osiągnięcie wyższych wyników sportowych przez zawodników klubów sportowych;
  • umożliwienie dostępu do różnorodnych form uprawiania sportu mieszkańcom Gminy Wrocław;
  • promocja sportu i aktywnego stylu życia.
  • 3. 1. O dotację, która jest formą finansowania celu publicznego, o którym mowa w § 2, mogą ubiegać się kluby sportowe niezaliczane do sektora finansów publicznych i niedziałające w celu osiągnięcia zysku, działające na obszarze Gminy Wrocław.
  1. Dotacje celowe udzielone na podstawie niniejszej uchwały mogą być przeznaczone na finansowanie lub dofinansowanie:
  • realizacji programów szkolenia sportowego;
  • zakupu sprzętu sportowego oraz rehabilitacyjnego;
  • zakupu odżywek i suplementów diety;
  • pokrycia kosztów organizowania zawodów sportowych lub uczestnictwa w tych zawodach, w tym kosztów transportu, zakwaterowania oraz wyżywienia;
  • pokrycia kosztów odnowy biologicznej i zabiegów rehabilitacyjnych zawodników i trenerów;
  • pokrycia kosztów organizacji obozów sportowych;
  • pokrycia kosztów organizowania zajęć sportowych dla dzieci, młodzieży i dorosłych;
  • pokrycia kosztów korzystania z obiektów sportowych dla celów szkolenia sportowego;
  • pokrycia kosztów najmu obiektów dla celów organizacji zawodów sportowych;
  • stypendiów sportowych i wynagrodzenia kadry szkoleniowej;
  • wynagrodzeń kontraktowych zawodników;
  • kosztów szkoleń i stażów trenerskich, w tym kosztów dojazdu na szkolenia i staże;
  • kosztów księgowych, administracyjnych i obsługi prawnej związanych z funkcjonowaniem klubu.
  1. Z dotacji nie mogą być finansowane lub dofinansowywane:
  • zapłaty kar, mandatów i innych karnych opłat nałożonych na klub sportowy lub zawodnika tego klubu;
  • zobowiązania klubu z tytułu zaciągniętej pożyczki, kredytu lub wykupu papierów wartościowych oraz kosztów obsługi zadłużenia;
  • koszty, które wnioskodawca poniósł na realizację przedsięwzięcia przed zawarciem umowy o udzielenie dotacji.
  • 4. Udzielenie dotacji, odbywa się w drodze konkursu ofert. Ogłoszenie o przeprowadzeniu konkursu ofert powinno zawierać informację o:
  • rodzaju zadania;
  • wysokości środków publicznych przeznaczonych na realizację zadania;
  • zasadach przyznawania dotacji;
  • terminach i warunkach realizacji zadania;
  • terminie składania ofert;
  • kryteriach stosowanych przy dokonywaniu wyboru oferty.
  • 5. Konkursy ogłasza się poprzez wywieszenie informacji na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego Wrocławia, zamieszczenie ogłoszenia w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na stronie internetowej Urzędu Miejskiego Wrocławia na okres 21 dni. Konkursy będą ogłaszane w miarę potrzeb oraz możliwości finansowych budżetu Miasta Wrocławia w danym roku budżetowym. Wykaz klubów sportowych, którym przyznano dotacje, rodzaj zadań i kwotę przyznaną na ich realizację, Prezydent zamieszcza na tablicy ogłoszeń, na stronie internetowej i w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego Wrocławia, w terminie 30 dni od dnia zakończenia postępowania konkursowego, nie później jednak niż 3 miesiące od dnia ogłoszenia konkursu.
  • 6. 1. Prezydent powołuje Komisję Konkursową, zatwierdza regulamin i określa warunki konkursu.
  1. Kluby sportowe składają oferty o przyznanie dotacji na formularzu, którego wzór stanowi załącznik nr 1 do niniejszej uchwały.
  • 7. 1. Z klubem sportowym, któremu została przyznana dotacja, Gmina Wrocław zawiera umowę, zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych.
  1. Klub sportowy, który otrzymał dotację, obowiązany jest do sporządzenia sprawozdania z przyznanej dotacji. Wzór sprawozdania stanowi załącznik nr 2 do niniejszej uchwały.
  • 8. Wykonanie uchwały powierza się Prezydentowi Wrocławia.
  • 9. Traci moc uchwała nr XLVII/1135/13 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 11 lipca 2013 r. w sprawie określenia warunków oraz trybu finansowania rozwoju sportu na terenie Gminy Wrocław (Dz.Urz.Woj.Doln. z 2013 r. poz.4445 i poz 5143).
  • 10. W sprawach wszczętych, a nie zakończonych przed wejściem w życie niniejszej uchwały stosuje się przepisy niniejszej uchwały.
  • 11. Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego.

Wiceprzewodnicząca Rady Miejskiej Wrocławia: M. Zawartko”62.

Powyższa uchwała opisuje m.in. elementy finansowania klubów sportowych. W 2015 roku władze Wrocławia podzieliły ponad 10 mln zł przeznaczonych dla zawodowych klubów sportowych. Najwięcej dostał piłkarski Śląsk, zdecydowanie najmniej koszykarska Ślęza.

W 2015 roku zawodowe kluby sportowe, rywalizujące w najwyższej klasie rozgrywkowej w swojej dyscyplinie, otrzymały od władz Wrocławia 10,650 mln zł. Z tej sumy najwięcej piłkarski Śląsk – którego Wrocław jest współwłaścicielem – 6 mln zł. Ale to znacznie mniej niż w 2014 roku. Wtedy władze Wrocławia przekazały klubowi aż 16 mln zł. Wówczas prezydent Rafał Dutkiewicz zapowiedział, że w kolejnych latach dotacja na piłkarzy będzie radykalnie obcięta. I tak się stało.

Dotacje dla czterech kolejnych klubów były zbliżonej wysokości. Żużlowy Betard Sparta Wrocław otrzymał 1,13 mln zł, siatkarki Impelu Wrocław – 1,02 mln zł, koszykarski Śląsk – 1 mln zł, a piłkarze ręczni Śląska – 920 tys. zł.

Grupę profesjonalnych zespołów z miejską dotacją zamyka koszykarska Ślęza – ze zdecydowanie najniższym dofinansowaniem – 412 tys. zł.

Analizując wysokość dofinansowania drużyn w 2015 roku, łatwo zauważyć kilka istotnych kwestii. Przede wszystkim władze Wrocławia konsekwentnie zmniejszają wysokość środków na piłkarski Śląsk. Klub otrzymał 10 mln zł mniej niż rok wcześniej. Koniecznie trzeba zaznaczyć, że w 2015 roku miasto wreszcie dostrzegło koszykówkę. W minionych latach koszykarski Śląsk – 17-krotny mistrz Polski, najbardziej utytułowany klub we Wrocławiu i koszykarski w Polsce – w podziale pieniędzy był konsekwentnie przez ratusz pomijany. Miasto nie miało żadnych merytorycznych podstaw do takich działań. Jeśli ratusz ma pulę pieniędzy przeznaczonych na profesjonalny sport, to koszykarski Śląsk powinien być jednym z pierwszych, które takie wsparcie otrzyma. Choćby dlatego, że historycznie patrząc, jest klubem symbolizującym naprawdę wielkie sportowe sukcesy. Klubem, który przez lata dobrze promował Wrocław.

Dotacje celowe na sport z budżetu jednostek samorządu terytorialnego

Z budżetu samorządowego może być udzielona bezzwrotna pomoc dla innych jednostek samorządu terytorialnego jako dotacja celowa. Nie może być jednak formą dofinansowania innej gminy, powiatu lub województwa przekazywanego bez sprecyzowania jego przedmiotowego przeznaczenia.

Udzielana pomoc może mieć charakter rzeczowy lub finansowy. Prawną podstawę udzielania dotacji celowej stanowi art. 220 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Dla wsparcia finansowego została wyraźnie zastrzeżona forma dotacji celowej, w przypadku wsparcia rzeczowego – nie została ona określona (art. 220 ust. 1 ustawy o finansach publicznych).

Wydatki budżetowe mają zawsze formę pieniężną, a więc z budżetu samorządowego nie może być udzielona pomoc rzeczowa. Środki publiczne na jej sfinansowanie rozdysponowane są przez JST także w formie dotacji celowej.

Dla jednostki udzielającej pomocy stanowi ona wydatek budżetowy. Oznacza to, że w uchwale budżetowej bądź zmieniającej budżet powinna zostać określona kwota wydatków w zależności od rodzaju wydatku oraz zaklasyfikowana zgodnie z rozporządzeniem ministra finansów z 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów.

Cele, na jakie może ona przeznaczyć wydatki ze swojego budżetu, określone zostały w art. 216 ust. 2 ustawy o finansach publicznych. Oprócz zadań własnych, wydatki budżetowe mogą być przeznaczone na:

  • zadania z zakresu administracji rządowej i inne zadania zlecone ustawami JST,
  • zadania przejęte przez jednostki do realizacji w drodze umowy lub porozumienia;
  • zadania realizowane wspólnie z innymi jednostkami,
  • pomoc rzeczową lub finansową określoną odrębną uchwałą przez organ stanowiący JST,
  • programy finansowane z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o finansach publicznych.

Pomoc finansową na zadania wykonywane w ramach wydatków bieżących należy zaklasyfikować w:

  • 271 „Dotacja celowa na pomoc finansową udzielaną między jednostkami samorządu terytorialnego na dofinansowanie własnych zadań bieżących”,
  • 630 „Dotacja celowa na pomoc finansową udzielaną między jednostkami samorządu terytorialnego na dofinansowanie własnych zadań inwestycyjnych i zakupów inwestycyjnych”.

Klasyfikacja działu i rozdziału wydatków zależna jest od rodzaju działalności, na jaki dotacja zostanie przyznana.

Należy również pamiętać, że dofinansowanie bieżącego lub inwestycyjnego zadania dla innej JST nie może przekroczyć 80% kosztów jego realizacji.

Podstawa prawna:

  • ustawa z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz. 1240 ze zm.);
  • rozporządzenie ministra finansów z 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych (Dz.U. nr 38 poz. 207 ze zm.).

Jednostki samorządu terytorialnego mogą wspierać rozwój sportu właśnie poprzez dotacje celowe. Beneficjentem dotacji celowej może być jedynie klub sportowy, który nie działa w celu osiągnięcia zysku, a dodatkowo funkcjonuje na obszarze określonej jednostki (art. 28 ust. 1 ustawy o sporcie). W przypadku klubów sportowych działających w formie stowarzyszenia bądź fundacji problem zarobkowej działalności praktycznie nie istnieje, bowiem ich istotą jest funkcjonowanie w celach niezarobkowych. Z kolei kluby będące spółdzielniami nie mogą otrzymać dotacji celowej, ponieważ – co do zasady – są one zawiązywane w celu prowadzenia zarobkowej działalności gospodarczej.

Kwestia pozyskania dotacji celowej komplikuje się, kiedy stara się o nią podmiot działający w formie spółki kapitałowej. Należy bowiem zaznaczyć, że z faktu, iż dany podmiot działa jako spółka, nie można wyciągnąć wniosku, że działa on w celu osiągania zysku. Zgodnie z polskim ustawodawstwem spółka (np. z o.o., s.a.) może być ustanowiona w każdym celu prawnie dopuszczalnym, czyli niekoniecznie w celu zarobkowym (art. 151 §1 i 300 Kodeksu spółek handlowych).

Rozwijając kwestię możliwości prowadzenia bądź nieprowadzenia zarobkowej działalności gospodarczej przez klub sportowy ubiegający się o dotację powinno się przychylić do stanowiska prezentowanego w art. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie[2]. Zakłada on, że działalność gospodarcza może być prowadzona przez organizacje niedziałające w celu osiągnięcia zysku, niemniej jednak działalność ta nie może być głównym celem, lecz jedynie środkiem umożliwiającym im prowadzenie głównej działalności nakierowanej na realizację celów, które są społecznie użyteczne. Należy również wyraźnie rozgraniczyć działalność gospodarczą na taką, która jest zgodna z postanowieniami statutowymi i na taką, która temu nie służy[3]. W ten sposób rozumiane przepisy są adekwatne i uwzględniają specyfikę działalności klubów sportowych. Trudno bowiem wyobrazić sobie sytuację, w której za klub niedziałający w celu osiągnięcia zysku będzie się uznawać wyłącznie taki, który w ogóle nie prowadzi działalności gospodarczej. Jest to sytuacja prawie niemożliwa. Kluby sportowe sprzedają chociażby bilety na mecze czy pamiątki sportowe. Zasadniczą kwestią jest to, na co określony podmiot spożytkuje w ten sposób wypracowany zysk. Ważne jest, aby został on przeznaczony na działalność statutową, związaną ze sportem, a nie został rozdysponowany pomiędzy jego członków czy właścicieli[4].

W myśl art. 28 ust. 2 ustawy o sporcie dotacja ma służyć realizacji celu publicznego, w szczególności na:

  • realizacj ę programu szkolenia sportowego
  • zakup sprzętu sportowego
  • pokrycie kosztów organizowania zawodów sportowych lub uczestnictwa w tych zawodach
  • pokrycie kosztów korzystania z obiektów sportowych dla celów szkolenia sportowego
  • sfinansowanie stypendiów sportowych i wynagrodzenia kadry szkoleniowej.

Nie jest to wyliczenie enumeratywne, a jedynie przykładowe. W ten sposób ustawodawca nie ogranicza się wyłącznie do zamkniętego kręgu wspieranych przez jednostki samorządu terytorialnego zadań. Ważne jest, aby przy przyznawaniu dotacji dana jednostka kierowała się kryterium celowości, zgodnie z którym realizacja określonego zadania powinna wpływać na „poprawę warunków uprawiania sportu przez członków klubu sportowego, który otrzyma dotację lub zwiększy dostępność społeczności lokalnej do działalności sportowej prowadzonej przez ten klub” (art. 28 ust. 2 ustawy o sporcie). Należy pamiętać, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że przyznane środki spełnią to kryterium[5].

[2]    Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, Dz. U. z 2003 r. Nr 96, poz. 873.

[3]   J. Blicharz (red.), Prawne aspekty prywatyzacji, Wrocław 2012.

[4]   M. Badura, H. Basiński, G. Kałużny G., M. Wojcieszak, Ustawa o sporcie. Komentarz, Warszawa 2011.

[5]   Ibidem.

Wydatki z budżetu państwa na sport i kulturę fizyczną w latach 2010-2014

Wydatki budżetu państwa na kulturę fizyczną i sport zawarte są w części 926 wydatków według działów i części budżetowych. Wykres 1 przedstawia poniesione w latach 2010-2014 wydatki na kulturę fizyczną i sport oraz kwotę wydatków ogółem z budżetu państwa.

Wydatki na kulturę fizyczną i sport w latach 2010-2014 znacząco maleją. Różnica między 2010 a 2014 rokiem wynosi 1 531 129 zł. Warto jednak zauważyć, iż z przedstawionych kwot wydatków budżetu państwa wynika, że w 2013 roku znacząco zmniejszono nakłady na kulturę fizyczną i sport Spadek ten związany jest z zakończeniem przygotowań do mistrzostw EURO 2012 oraz zakończenia realizacji projektów z funduszy UE[1].

Rok Wydatki na kulturę fizyczną i sport [w tys zł] Wydatki budżetu państwa ogółem [w tys zł]
2010 1774 419 294 893 878
2011 1023 962 302 681 609
2012 781 975 318 001861
2013 260 535 321 345 286
2014 243 290 312 519 527
Tabela 1. Wydatki na kulturę fizyczną i sport i wydatki ogółem z budżetu państwa w latach 2010-2014. Źródło: Opracowanie własne na podstawie Sprawozdań z wykonania budżetu państwa z lat 20102014.

 

Tabela 2 przedstawia procentowy udział wydatków na kulturę fizyczną i sport w całości wydatków budżetu państwa w latach 2010-2014.

Rok Procentowy dział wydatków wybranych działów w wydatkach budżetu państwa ofjółem
2010 0,60%
2011 0,34%
2012 0,23%
2013 0,08%
2014 0,08%
Tabela 2. Procentowy udział wydatków na kulturę fizyczną i sport w całości wydatków budżetu państwa w latach

2010-2014.

Źródło: Opracowanie własne na podstawie Sprawozdań z wykonania budżetu państwa z lat 2010-2014.

 

Z przedstawionych danych wynika, że udział wydatków na kulturę fizyczną i sport z roku na rok istotnie zmniejsza się. W omawianym okresie spadek był 7-krotny.

W 2010 roku wydatki te wynosiły 1.774.419 tys. zł. Istotne wydatki w tym roku dotyczyły przygotowań: do mistrzostw świata lub Europy w letnich i zimowych dyscyplinach olimpijskich i nieolimpijskich, do Olimpiady w Vancouver 2010 i w Londynie 2012 oraz dotacja dla PKOL na działalność Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu, jak również zadania związane z organizacją EURO 2012 w tym budowa Stadionu Narodowego w Warszawie.

Wydatki budżetu państwa na kulturę fizyczną i sport w 2011 roku wynosiły 1.023.962 tys. zł. Wydatki te stanowiły m.in.: realizację działań związanych z Euro 2012. Wydatki budżetu państwa na kulturę fizyczną i sport w 2012 roku wynosiły 781.975 tys. zł.

W kolejnym roku kończono wydatkowanie środków związanych z EURO 2012. Wydatki budżetu państwa na kulturę fizyczną i sport w 2013 roku wynosiły już 260.535 tys. zł., w tym związanych m.in. z:realizacją zadań związanych ze Stadionem Narodowym oraz z zakończeniem spraw dotyczących wykonania przedsięwzięć EURO 2012, świadczeniami olimpijskimi, paraolimpijskimi, dla medalistów zawodów „Przyjaźń 84”, składki do organizacji międzynarodowych.

Wydatki budżetu państwa na kulturę fizyczną i sport w 2014 roku wynosiły 243.290 tys. zł. Wydatki te realizowały zadania w zakresie zadania w zakresie sportu dla wszystkich (26.184 tys. zł), sportu wyczynowego (133.249 tys. zł), sportu wyczynowego osób niepełnosprawnych (6.799 tys. zł), dotacji celowej dla Instytutu Sportu z przeznaczeniem na utrzymanie akredytacji WADA oraz wykonywanie badań antydopingowych (3.721 tys. zł), projektu ogólnopolskiego „Kibice Razem” (400 tys. zł), działalności badawczo – rozwojowej (868 tys. zł) i pozostałej działalności w zakresie kultury fizycznej (45.705 tys. zł)43.

Strategia rozwoju sportu w Polsce do roku 2015

Funkcjonujący od wielu lat model finansowania zakłada, że podstawowym źródłem nakładów finansowych na sport jest sektor publiczny. Struktura wydatków publicznych wskazuje na znaczny udział jednostek samorządu terytorialnego w finansowaniu sportu. Zaledwie około 1/3 ogółu nakładów pochodzi z budżetu państwa oraz z dopłat do stawek w grach losowych stanowiących monopol państwa.

Zakładane w strategii osiągnięcie europejskich standardów powszechności i dostępności sportu oraz utrzymanie wysokiej pozycji Polski we współzawodnictwie sportowym wymaga odpowiedniego wzrostu wydatków na sport.

W obszarze wydatków publicznych – wobec umiarkowanego po 2007 roku wzrostu nakładów z budżetu państwa – istotne będzie dążenie do zwiększenia udziału wydatków na ten cel w budżetach wszystkich szczebli samorządu terytorialnego z obecnego poziomu 1-1,5% do 2,5-3%. Zamierza się osiągnąć poprzez politykę motywującą samorządy wojewódzkie do opracowywania terenowych programów rozwoju sportu i wspierania regionalnych inicjatywy z obszaru priorytetu „Popularyzacja sportu dla wszystkich” i „Rozwój infrastruktury sportowo – rekreacyjnej”.

[1] Biuro Analiz i Dokumentacji. Zespół Analiz i Opracowań Tematycznych, Opinia o ustawie budżetowej na rok 2012, Kancelaria Senatu Luty 2012, s. 9.